EN | TR
Akbank Sanat Blog > Tony Allen
Tony Allen konserinden önce okumalık AFROBEAT KİTAPLARI Yazı: Busen Dostgül Afrobeat akımının en önemli isimlerinin başında gelen davulcu Tony Allen, 26. Akbank Caz Festivali konuklarından biri olacak. Uzun yıllar boyunca bir başka Afrobeat efsanesi Fela Kuti’nin davulculuğunu yapan Allen, bu kez karşımıza 1950’li yıllara damga vuran topluluklardan The Jazz Messengers’ın da davulcusu olarak tanıdığımız Art Blakey’e adadığı performansı ile çıkacak. 75 yaşındaki davulcunun, İstanbul’da gerçekleştireceği performansı öncesinde Afrobeat türünü mercek altına alan kitaplara yakından bakıyoruz.

Tony Allen, 26. Akbank Caz Festivali kapsamında 19 Ekim Çarşamba akşamı Babylon’da olacak.
Tony Allen: An Autobiography of the Master Drummer of Afrobeat Tony Allen, Michael E. Veal. Nijeryalı müzisyen Tony Allen’ın etnomüzikolog Michael E. Veal ile bir araya geldiği ve kendi kariyerindeki birçok önemli dönemi ele aldığı açıklamaların yer aldığı Tony Allen: An Autobiography of the Master Drummer of Afrobeat kitabında, Allen’ın kendi ağzından birçok detaya şahit olmak mümkün. Fela Kuti ile birlikte geçirdiği on beş yıldan, Nijerya’da birlikte müzik yaptığı gruplara; Lagos’taki ilginç kariyerinden, Fransa’ya taşınmasına kadar birçok hikayenin yer aldığı kitabın en can alıcı noktası ise tüm hikayeleri birinci ağızdan dinliyor olmak. Afrika müziğine yaptığı katkılar ile de tanınan Allen’ın Koola Lobitos ve Africa 70 grupları ile ilgili daha önce hiçbir yerde anlatılmamış öyküler de bu vesileyle karşımıza çıkıyor. Afrobeat!: Fela and the Imagined Continent Sola Olorunyomi 1970’lerde boy gösteren kapitalizm ve bunun Afrika’daki birçok şehre olan etkisi, bu konuda söyleyecek çok şeyi olan Fela Kuti’nin Lagos’ta uzun yıllar sürecek müzik hareketini başlatmasına ön ayak olmuştu. Afrobeat türü ile popüler kültürü birleştirdiği parçalarını Londra ve Amerika’daki deneyimlerinden aldığı ilham ile şekillendiren Fela Kuti’nin bu dönemlere ait eylemlerini inceleyen Afrobeat!: Fela and the Imagined Continent kitabında, efsanevi müzisyenin sahip olduğu kült gece kulübü Afrika Shrine’a dair birçok hikaye de yer alıyor. Birçok sosyal olayı, sonradan bağımsız bir hale gelmiş Batı Afrika kültürü ile harmanlayan Kuti’nin dinamik hikayesi, İngiliz yazar Sola Olorunyomi tarafından kaleme alınmış. Afrobeat Drumming Anıl Şahinöz Tony Allen’ın Afrikalı birçok müzisyenden farklı olarak tasarladığı davulu ve buna bağlı olarak kendine has bir şekilde geliştirdiği tarzını hayranlıkla karşılamamak imkansız. Aynı zamanda bir davulcu olan Anıl Şahinöz tarafından yazılan Afrobeat Drumming dijital kitabıyla, Allen’ın Afrobeat akımına yol gösteren ve sonrasında yön veren davul ritimlerine teknik açıdan bakmak mümkün. Geçtiğimiz yıllarda Damon Albarn, Flea, Paul Simonon gibi müzisyenlerle birçok farklı projesini dinlediğimiz Tony Allen’ın Afrobeat’ten kopmayan, funk ve soul türlerinden izler taşıyan davul kayıtlarına dair çeşitli notlar ile Allen’ı artık daha farklı bir şekilde dinleme şansını yakalayacaksınız. Great Spirits: Portraits of Life-Changing World Music Artists Randall Grass Müzisyen, radyocu ve gazeteci Rndall Grass tarafından yazılan Great Spirits: Portraits of Life-Changing World Music Artists kitabı, son elli yılda müzik tarihinde önemli bir yer edinmiş ve özellikle kendilerine has bir tarz yaratmış olan müzisyenler üzerine yoğunlaşıyor. Birçok sosyal olaydan yola çıkarak yazdıkları parçalar ve yaptıkları açıklamalar ile bağımsızlık adına birçok insana yol göstermesi ile tanıdığımız Fela Kuti, Nina Simone, Sun Ra, Bob Marley, Nadia Gamal, Augustus Pablo gibi isimlerin yaptıkları birçok eyleme değinen kitabın öne çıkan özelliği ise müzisyenlerin tamamını bir sanatçı, bir birey ve bir lider olarak inceliyor olması. Arrest the Music!: Fela and His Rebel Art and Politics Tejumola Olaniyan Yalnızca müzikal kariyeri ile değil, sosyal açıdan birçok konuyla mücadele etmeye gücü olmayan bireylerin de sözcüsü olarak anılan Fela Kuti, Nijerya’nın tarihine çokça ses getiren eylemleri ve sivri dili ile adını yazdırmıştı. Arrest the Music!: Fela and His Rebel Art and Politics kitabında Tejumola Olaniyan, Fela Kuti’nin müziği, şarkı sözleri, sosyal aktiviteleri, sanatsal faaliyetleri, insanlarla ilişkileri ve yapmış olduğu organizasyonların tüm dünyada yarattığı etki üzerine yoğunlaşıyor. Efsanevi müzisyenin parçası olduğu popüler kültürden, radikal politikalara; ulusalcılıktan, Afrika’nın globalleşmesine birçok alanda yaptığı katkılara dair anekdotları da Olaniyan’ın kitabında bulabilirsiniz.